Odun ateşinde ağır ağır kaynatılıyor: Soğuk kış günlerinin vazgeçilmezi

Trabzon'un Şalpazarı ilçesine bağlı Sinlice Mahallesi'nde yaşayan vatandaşlar, sonbaharın gelmesiyle birlikte kış hazırlıklarına hız verdi. Oğuz Çepni Türklerinin geçmişten günümüze yaşattığı geleneksel elma ve armut pekmezi yapımı, bu yıl da büyük kazanlarda devam ediyor.

Yörede kendi arazilerine diktikleri elma ve armut ağaçlarından toplanan meyveler olgunlaştıktan sonra hasat ediliyor ve geleneksel yöntemlerle pekmez hazırlanıyor. Ağasar mutfağının asırlardır sofralarda yer bulan bu lezzetli pekmez, özellikle aile büyüklerinden öğrenilen yöntemlerle yaşatılmaya devam ediyor.

Saatlerce odun ateşinde kaynatılıyor

Dalından toplanan elmalar ve armutlar önce ayıklanıp temizleniyor. Ardından küçük parçalara ayrılan meyveler, evlerin bahçelerinde kurulan büyük kazanlarda odun ateşinde kaynatılıyor.

İyice yumuşayan meyveler ezilip süzülerek posasından ayrılıyor. Elde edilen meyve suyu daha sonra bakır veya metal kazanlara aktarılıyor. Pekmez yapımının en zahmetli aşaması ise bundan sonra başlıyor:

• Odun ateşinin üzerine yerleştirilen kazanlardaki meyve suyu, saatler boyunca ağır ağır kaynatılıyor
• Kazanın başında bekleyen vatandaşlar, pekmezin dibinin tutmaması ve taşmaması için sürekli karıştırıyor
• Buharlaşan meyve suyu giderek koyulaşıp kendine özgü rengini, kokusunu ve kıvamını alıyor
• İstenilen kıvama ulaşan pekmez soğumaya bırakıldıktan sonra temiz kaplara dolduruluyor

Hazırlanan pekmezer, kış aylarında tüketilmek üzere muhafaza ediliyor.

Şeker ve katkı maddesi yok

Geleneksel yöntemlerle hazırlanan elma ve armut pekmezine ilave şeker veya katkı maddesi eklenmiyor. Meyvelerin kendi doğal şekeri ve aromasıyla hazırlanan yöresel lezzet, özellikle soğuk kış günlerinde kahvaltı sofralarının aranan lezzetlerinden oluyor.

Her kazan geçmişten bir hatırayı yaşatıyor

Ağasar'da pekmez yapımı yalnızca kışlık yiyecek hazırlığından ibaret değil. Büyüklerden öğrenilen bu üretim kültürü, aile dayanışmasının ve toprağa bağlılığın önemli bir parçası olarak görülüyor. Bir zamanlar hemen her evin bahçesinde kurulan kazanlarda sürdürülen bu gelenek, yöresinin kültürüne ve değerlerine sahip çıkan vatandaşların çabalarıyla gelecek kuşaklara aktarılmaya çalışılıyor.

Ağasar'da kaynayan her kazan, geçmişten bugüne uzanan bir kültürü ve alın terini temsil ederken, hazırlanan her kavanoz da ninelerden ve dedelerden kalan hatıraları yaşatmaya devam ediyor.