Oturma odasında robot süpürge dolaşıyor, ışıklar sesli asistanla kısılıyor, kalorifer akıllı telefon üzerinden ayarlanabiliyor, televizyonda ise sevilen yayın platformuna erişim sağlanıyor. Bunların tamamı, internete bağlı elektronik cihazların veri alışverişi yaptığı ve birbirleriyle iletişim kurduğu Nesnelerin İnterneti (IoT) uygulamalarına verilen örnekler arasında yer alıyor.
Teknoloji sektörü birliklerinin güncel pazar araştırmalarına göre yalnızca Almanya'da hanelerin yaklaşık yarısı bu tür akıllı ev uygulamalarını aktif olarak kullanıyor. Üstelik bu oranın giderek arttığı belirtiliyor.
Yapay zeka destekli solucanlar ev cihazlarına yerleşebilir
Yapay zeka şirketi Anthropic tarafından yayımlanan yeni bir rapora göre, yapay zeka destekli zararlı yazılımlar yakın gelecekte internete bağlı ev cihazlarına yerleşebilir, kendi kendine başka cihazlara kopyalanabilir ve orada yeniden faaliyete geçebilir. Bunun için pahalı ve yüksek performanslı süper bilgisayarlara da gerek olmayabilir; çok sayıda kötü korunan akıllı televizyon ya da internete bağlı başka bir ev cihazı dahi yeterli olabilir.
Bilgisayardan diğerine kendini kopyalayan virüsler onlarca yıldır var. "Solucan" olarak da adlandırılan bu zararlı yazılımlar, önceden programlanmış belirli bir işleyişi takip ediyor ve bilinen güvenlik açıklarından ya da yeterince korunmayan erişim noktalarından yararlanıyorlar. Ancak bu açıklar kapatıldığında veya saldırıya uygun başka bir yol bulunmadığında, solucanın yayılması zorlaşıyor.
Yapay zeka solucanları ise çok daha karmaşık ve potansiyel olarak çok daha zararlı olabilecek bir yapı sunuyor. Bu tür yazılımlar sorunları kendi başlarına çözebilir ve farklı cihazlara uyum sağlayabilir. Örneğin farklı bir işletim sistemiyle ya da sınırlı bellek kapasitesiyle başa çıkmaları gerekebilir. Ayrıca başka cihazlarda nasıl çalışabileceklerini veya yeni güvenlik güncellemelerini nasıl tespit edip aşabileceklerini de kendileri bulmaları gerekebilir.
Televizyon kutuları üzerinden yayılabilir
Anthropic araştırmacıları, yapay zeka modellerinin görece ucuz donanımlar üzerinde de çalıştırılıp çalıştırılamayacağını inceledi. Bir deneyde bir yapay zeka modelini 15 düşük maliyetli Android TV kutusuna dağıttılar. Her cihaz hesaplama işlemlerinin bir bölümünü üstlendi. Böylece belirli yapay zeka uygulamalarının büyük bir veri merkezine ihtiyaç duyulmadan da çalıştırılabileceği gösterilmiş oldu.
Araştırmacılar kontrollü bir test ortamında ayrıca sekiz sanal Android cihaz oluşturdu. Yapay zeka modeli bu cihazlardan birine yerleşebildi ve buradan kendi kendini çoğaltarak diğer cihazlara bulaştı. Denemelerin sonuçları dikkat çekici:
- Beş denemenin dördünde sekiz hedef cihazın tamamına ulaşıldı
- Diğer denemede sekiz cihazdan yedisine yayıldı
Böyle bir yapay zeka modeli uygun bir zararlı yazılımla donatılırsa, daha önce hiç karşılaşmadığı ortamlara da görece hızlı biçimde uyum sağlayabilir ve buradaki süreçleri aksatabilir. Yalnızca önceden belirlenmiş tek bir güvenlik açığından yararlanmak yerine farklı koruma önlemlerini aşmayı öğrenebilir. Bu tür bir yapay zeka solucanının daha önce tanımadığı yeni bir cihaza yerleşmesinin yaklaşık bir ila iki gün sürebileceği belirtiliyor.
Ev aletlerinden oluşan dev bir bot ağı
Buradaki en önemli sorunlardan biri, yapay zekanın farklı cihazları büyük bir bot ağı içinde bir araya getirebilmesi. Tek bir ele geçirilmiş cihazın hesaplama gücü sınırlı olabilir; ancak bulaşan cihazların sayısı arttıkça yapay zeka solucanı daha hızlı yayılabilir. Böylece zararlı yazılım, kolayca kapatılabilecek merkezi bir sunucuya bağımlı olmaktan kurtulur.
Üstelik sistem bu süreçte sürekli yeni şeyler de öğrenebilir. Yazılımları birbirinden çok farklı olan tamamen başka tür elektronik cihazlara sıçraması da mümkün olabilir. Ele geçirilen cihazlar ağdan çıkarılabilir ve güvenlik açıkları kapatılabilir. Ancak böyle bir yapay zeka destekli zararlı yazılımın merkezi olmayan yapısı nedeniyle yeniden kontrol altına alınması oldukça zor olabilir. Anthropic, böyle bir gelişmeyi yavaş yavaş büyüyen "dijital bir cıvık mantara" benzetiyor.
Anthropic araştırmacıları test cihazlarına erişimi özellikle kolaylaştırmış ve kapsamlı dijital güvenlik önlemleri kullanmamıştı. Buna rağmen şirket, daha küçük yapay zeka modellerinin gerçek dünyada da yayılabilmeleri için gereken performans düzeyine bu yıl içinde ulaşabileceğini düşünüyor.
Fransa'da soğutma sistemlerine siber saldırı: 50 dereceye varan sıcaklık yükseldi
İnternete bağlı kontrol sistemlerine yönelik siber saldırıların şimdiden ne kadar ağır sonuçlar doğurabileceğini gösteren çarpıcı bir örnek Fransa'da yaşandı. 11 Ekim'i 12 Ekim 2026'ya bağlayan gece saldırganlar çok sayıda süpermarketin soğutma ve dondurma sistemlerini manipüle etti.
Etkilenen sistemlerde sıcaklık 50 santigrat dereceye kadar yükseldi. Gıdalar bozulurken bazı noktalarda yangın ve teknik hasar da meydana geldi.
Fransa'nın siber güvenlik kurumu CERT-FR, ilk aşamada Danimarkalı üretici Danfoss'a ait çok sayıda uzaktan kumanda sisteminin saldırıdan etkilendiğini doğruladı. Daha sonra uyarı başka üreticilerin sistemlerini de kapsayacak şekilde genişletildi. Saldırının arka planına ilişkin soruşturma sürüyor.
Modern süpermarketlerde soğutma sistemleri dijital kontrol cihazları üzerinden izleniyor ve yönetiliyor. Bakım şirketleri sıcaklıkları kontrol etmek için bu sistemlere uzaktan erişebiliyor. Ancak koruma yazılımlarının bir bölümünün güncelliğini yitirdiği belirtiliyor. Saldırganların bunu siber saldırı için giriş noktası olarak kullanmış olabileceği değerlendiriliyor.
Siber saldırılarda yeni bir boyut mu açılıyor?
Fransa'daki saldırıların arkasında kimin olduğu ve saldırganların somut olarak ne amaçladığı henüz bilinmiyor. Fransız soğutma sistemlerine yönelik saldırılarda kendi kendini çoğaltan bir yapay zeka solucanının kullanıldığına ilişkin şu ana kadar herhangi bir kanıt bulunmuyor.
Ancak Anthropic'in son araştırmaları, yapay zekanın zararlı yazılımların geliştirilmesini ne kadar kolaylaştırabileceğini ve bunun ne kadar ağır sonuçlar doğurabileceğini açıkça ortaya koyuyor. Bu tür sistemler, büyük hesaplama kapasitesine gerek kalmadan internete bağlı cihazlara saldırıları mümkün hale getirebilir.
Fransa'nın siber güvenlik kurumu, yeni saldırılardan duyulan endişe nedeniyle şirketlere şu tavsiyelerde bulundu:
- İnternete bağlı cihazları düzenli olarak güncellemeleri
- Gerekli güvenlik yamalarını mutlaka yüklemeleri
- İhtiyaç duyulmayan internet bağlantılarını tamamen devre dışı bırakmaları
Topluluk Yorumları 0
Görüş ve düşünceleriniz editöryal ilkeler doğrultusunda yayınlanır.
Yorumunuz onaylandığında bildirelim mi?
Yorumunuz editörlerimiz tarafından yayınlandığında ve size yanıt geldiğinde anlık bildirim alın.
Düşüncelerinizi paylaşmak ve tartışmaya katılmak için giriş yapın veya üye olun...
Henüz yorum yapılmamış
Bu haber hakkında ilk görüşü belirten siz olun ve tartışmayı başlatın!