Askere gidenler bu eve uğramadan yola çıkmıyor — Yozgat'taki 'ekmek ocağı' geleneği asırlardır sürüyor

Yozgat'ın Sorgun ilçesine bağlı Çiğdemli Kasabası'nda yüzyılı aşkın süredir yaşatılan "ekmek ocağı" geleneği, bölge halkının inanç ve dayanışma simgesi olmayı sürdürüyor. Halk arasında "ekmek ocağı" olarak anılan evin hikâyesinin, 1914 yılında yaşandığı rivayet edilen bir olaya dayandığı belirtiliyor.

Anlatılanlara göre seferberlik döneminde bölgeden yaklaşık 80 kişi askere giderken, bu evden askere gönderilen üç oğlun tamamı sağ salim geri dönmüş. Bölgedeki diğer ailelerin acı kayıplar yaşadığı bir dönemde üç kardeşin sağ salim dönüşü, o evin halk nezdinde özel ve hayırlı bir konum kazanmasına yol açmış.

Zamanla askere gidecek gençler, bu evden ekmek yiyerek yola çıkmaya başlamış. "Ekmek ocağı" olarak bilinen evde bu gelenek, nesilden nesile aktarılarak bugüne kadar gelmeyi başarmış.

Kasaba halkı geleneği anlattı

Kasaba halkından 68 yaşındaki Faruk Çelik, Molla Ali'nin eski evini göstererek geleneğin geçmişine ilişkin şu bilgileri paylaştı: "Konuştuğumuz yer Molla Ali'nin eski evleri. Tarihe göre buradan Yemen'e gidenler, harbe gidenler sağ salim döndü. Dönmüş, onun şimdi bura ocak olarak kabul ediliyor. Evlatlar da, torunlar da aynı töreyi devam ettiriyor. Buradan her asker devresi yemek alıyor, lokma yiyor, gidiyor."

63 yaşındaki Birol Palabıyık da 1984 yılında askere gitmeden önce bu ocaktan ekmek yediğini ve görevini tamamlayıp kasabasına geri döndüğünü belirterek geleneğin hâlâ sürdürüldüğünü ifade etti. Palabıyık, "1984 yılında askere gittim. Bu ocaktan ekmek yedim. Doğuda görev yapmama rağmen sağ salim çıktım, kasabama döndüm. Bu ocakta her kim yemek yerse gittiği yerden sağ salim geri döner. Komşular genellikle gençlerimiz askere giderken buradan bir lokma da olsa yiyip gitmelerini sağlıyor."

1'inci Dünya Savaşı ve Kurtuluş Savaşı'na uzanan bir inanç

Araştırmacı yazar Osman Karaca da Yozgat çevresinde yürüttüğü araştırmalar sırasında Çiğdemli Kasabası'ndaki ekmek ocağının hikâyesini öğrendiğini aktardı. Bir gazi hayatını araştırırken kasaba halkının kendisine bu ocaktan söz ettiğini belirten Karaca, geleneğin savaş yıllarına dayandığını ifade etti.

Karaca, geleneğin kökenine ilişkin şunları söyledi: "1'inci Dünya Savaşı'na ve Kurtuluş Savaşı'na katılan askerlerden hemen hemen her evden şehit verirken bu ocaktan şehit verilmemiş. Bunun üzerine köyden askere gidenler, 'Bu evin askerleri sağ salim döndü. Buradan ekmek yersek biz de sağ salim döneriz' düşüncesiyle oradan ekmek yemeden askere gitmemişler."

Yüzyılı aşkın bir süredir kuşaktan kuşağa aktarılan bu gelenek, Çiğdemli Kasabası'nda dayanışma, inanç ve umudun sembolü olmayı sürdürüyor.